![](https://pppkhmer.sgp1.digitaloceanspaces.com/image/main/field/image/5-story1_39.jpg)
លោកហេង សួរ រដ្ឋលេខាធិការនិងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការងារ។ ហេង ជីវ័ន
ភ្នំពេញៈ មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលបានចាត់ទុករបាយការណ៍របស់អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស Human Rights Watch ជុំវិញការលើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ប្រើលេសវិធានការកូវីដ១៩ ដើម្បីរំលោភសិទ្ធិការងារ និងបង្ក្រាបសកម្មភាពសហជីពនោះថា ជារបាយការណ៍ប្រាសចាកការពិត និងគ្មានវិជ្ជាជីវៈ។
មន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ក្រសួងការងារ និងមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់ក្រសួងយុត្តិធម៌សុទ្ធតែប្រកាសច្រានចោលរបាយការណ៍ថ្មីកម្រាស់ ៩៧ ទំព័រ របស់អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស ដែលបានចេញផ្សាយក្រោមចំណងជើងថា “មានតែសហជីព "មីកញ្ចប់" ឬសហជីពស្និទ្ធនឹងថៅកែទេ ដែលអាចបន្តរស់រានបាន”។ របាយការណ៍លើកឡើងថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានយកលេសវិធានការសុខាភិបាលកូវីដ១៩ ដើម្បីរំលោភសិទ្ធិការងារ និងបង្ក្រាបសហជីព។
លោកហេង សួរ រដ្ឋលេខាធិការ និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងការងារនិងបណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ បានថ្លែងនៅថ្ងៃទី ២២ ខែវិច្ឆិកា ថា របាយការណ៍របស់អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស ជារបាយការណ៍ប្រាសចាកការពិត និងគ្មានវិជ្ជាជីវៈ។
លោកបញ្ជាក់ថា៖ «ការលើកឡើងនៅក្នុងរបាយការណ៍របស់ HRW គឺប្រាសចាកពីការពិតជាក់ស្តែង ហើយសាធារណជនក៏មិនដែលយកចិត្តទុកដាក់លើរបាយការណ៍របស់អង្គការនេះនោះដែរ ពីព្រោះអង្គការនេះតែងតែធ្វើរបាយការណ៍ដោយគ្មានវិជ្ជាជីវៈ និងមិនដែលបានពិនិត្យមើលលទ្ធផលរួម ឬប្រយោជន៍រួមរបស់យើងនោះទេ»។
លោកអះអាងថា នៅអំឡុងពេលរាតត្បាតជំងឺជាសកលកូវីដ ១៩ តាំងពីឆ្នាំ ២០២០ មក រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាតែងតែខិតខំគិតគូរពីសុខភាព អាយុជីវិតការងារនិងផលប្រយោជន៍របស់កម្មករនិយោជិត ព្រមទាំងផ្តល់កិច្ចអន្តរាគមន៍គាំពារនិងផ្តល់ប្រាក់ឧបត្ថម្ភដល់កម្មករនិយោជិតដែលរងផលប៉ះពាល់ផង និងជាពិសេសគឺបានរក្សាការងារដល់កម្មករ និងសកម្មភាពសហជីពក្នុងការទ្រទ្រង់ជីវភាព ដែលផ្ទុយស្រឡះពីការលើកឡើងរបស់អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស។
ចំណែកលោក ជិន ម៉ាលីន អនុប្រធានគណៈកម្មាធិការសិទ្ធិមនុស្សកម្ពុជា និងជាអ្នកនាំពាក្យក្រសួងយុត្តិធម៌កម្ពុជា បញ្ជាក់ថា របាយការណ៍របស់ Human Rights Watch នេះមិនបានឆ្លុះបញ្ចាំងពីទិដ្ឋភាពដែលមានជាក់ស្តែងនៅកម្ពុជាពាក់ព័ន្ធនឹងភាពចាំបាច់ផ្នែកវិធានការសុខាភិបាលរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាឡើយ។ របាយការណ៍នេះមានភាពផ្ទុយស្រឡះពីការមើលឃើញរបស់មតិសាធារណជនកម្ពុជាភាគច្រើន និងមតិរបស់សហគមន៍ជាតិនិងអន្តរជាតិដែលបានសាទរចំពោះភាពជោគជ័យរបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាក្នុងការទប់ស្កាត់ការរីករាលដាលជំងឺកូវីដដ៏ជោគជ័យ។
ទោះយ៉ាងណាក្ដីលោក Phil Robertson នាយករងអង្គការ Human Rights Watch ទទួលបន្ទុកតំបន់អាស៊ី លើកឡើងថា មន្ត្រីរដ្ឋាភិបាលកំពុងដេកលក់នៅពេលដែលប៉ូលិសចាប់មេសហជីពកូដករក្រុមហ៊ុនណាហ្គាវើលដ៍ក្រោមបទចោទល្មើសបម្រាមកូវីដ ១៩។
របាយការណ៍ Human Rights Watch បានមកពីការសម្ភាសមេដឹកនាំសហជីពឯករាជ្យចំនួន ៣២ នាក់ និងសមាជិកសកម្មជនក្នុងវិស័យកាត់ដេរសម្លៀកបំពាក់ និងវិស័យទេសចរណ៍នៅកម្ពុជា ព្រមទាំងពីការចែករំលែកព័ត៌មានពីក្រុមសង្គមស៊ីវិលកម្ពុជា បានបញ្ជាក់ថា ចាប់តាំងពីការផ្តើមរីករាលដាលជំងឺកូវីដ ១៩ ពីដើមឆ្នាំ ២០២០ មក រដ្ឋាភិបាលបានបង្កើនការបង្ក្រាបទៅលើក្រុមសហជីពឯករាជ្យ ក្រោមលេសវិធានការសុខភាពសាធារណៈនិងបញ្ហាផ្សេងៗទៀត។
និយោជកជាច្រើនបានប្រើប្រាស់នូវវិធានការទាំងនេះក្នុងការកាត់បន្ថយបុគ្គលិកទ្រង់ទ្រាយធំ ក្រោមហេតុផលលែងមានការងារធ្វើ ហើយដែលនាំឱ្យមានការបង្ក្រាបទៅលើសហជីពឯករាជ្យ។ បន្ថែមពីនេះ អង្គការឃ្លាំមើលសិទ្ធិមនុស្ស បានផ្តល់អនុសាសន៍ដល់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាត្រូវធ្វើវិសោធនកម្ម ឬលុបចោលមាត្រាច្បាប់ទាំងឡាយណាដែលមានចេតនារឹតត្បិតសិទ្ធិសេរីភាពលើការបង្កើតសមាគម និងរំលោភសិទ្ធិសេរីភាពបញ្ចេញមតិ ដូចជា «បទញុះញង់» «បទបរិហារកេរ្តិ៍» «បទបរិហារជាសាធារណៈ» ឬ «បទបរិហារកេរ្តិ៍មន្ត្រីសាធារណៈ» ជាដើម។
ពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានេះដែរ លោកអំ សំអាត នាយករងទទួលបន្ទុកកម្មវិធីឃ្លាំមើលនៃអង្គការសិទ្ធិមនុស្សលីកាដូ យល់ស្របចំពោះការខ្លឹមសាររបស់របាយការណ៍នៃអង្គការ Human Rights Watch នេះ ដែលលោកថា អង្គការនេះបានធ្វើការអង្កេត និងស្រាវជ្រាវដ៏ស៊ីជម្រៅ និងជាការសង្កេតជាក់ស្តែងពីសំណាក់ក្រុមសង្គមស៊ីវិលកម្ពុជាក៏បានមើលឃើញដូចគ្នានេះផងដែរ។ លោកបញ្ជាក់ថា៖ «នៅក្នុងហ្នឹងមានការចាប់ខ្លួនក្រោមលេសថា បំពានវិធានការកូវីដ ១៩ មានការចាប់ខ្លួនទៅឃុំទុកនៅមណ្ឌលចត្តាឡីស័កជាដើមអំឡុងពេលកម្មករធ្វើកូដកម្ម នេះជាឧទាហរណ៍ជាក់ស្តែងក្នុងបរិបទកូវីដ១៩ ហ្នឹង»។
លោកសឹង សែនករុណា អ្នកនាំពាក្យសមាគមការពារសិទ្ធិមនុស្សអាដហុកទទូចឱ្យរដ្ឋាភិបាលពិនិត្យរបាយការណ៍នេះ ដើម្បីទាញយកចំណុចខ្វះខាតមកកែលម្អស្ថានការណ៍សិទ្ធិមនុស្ស ដើម្បីបង្ការទុកមុននូវការអនុវត្តច្បាប់ ក្នុងករណីមានការរាតត្បាតជំងឺស្រដៀងគ្នានេះនៅថ្ងៃខាងមុខ។
លោកថា៖ «បើមានចំណុចណាមួយដែលលើកឡើង មិនមានភាពច្បាស់លាស់ក៏យើងអាចសួរបន្ថែម ឬមិនត្រឹមត្រូវ ក៏យើងអាចឆ្លើយតបដោយវិជ្ជាជីវៈណាមួយពីខាងរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ចៀសវាងយើងច្រានចោលនូវរបាយការណ៍ទាំងមូល ដែលជារឿងមិនល្អឡើយ ខណៈអង្គការអន្តរជាតិនីមួយៗ មុននឹងបញ្ចេញរបាយការណ៍ គេមានការសិក្សាស្រាវជ្រាវ មានអ្នកជំនាញច្បាស់លាស់ ដោយផ្ទៀងផ្ទាត់ទៅនឹងទិន្នន័យ និងច្បាប់ជាតិ អន្តរជាតិ ជាពិសេសគោលការណ៍សិទ្ធិមនុស្សអន្តរជាតិ»។
ប៉ុន្តែ លោក ជិន ម៉ាលីន បានគូសបញ្ជាក់ថា៖ «របាយការណ៍របស់ Human Rights Watch នេះ គេដឹងគ្រប់គ្នាហើយ ជារបាយការណ៍មួយធ្វើឡើងដោយគំនុំគុំកួន ការស្អប់ខ្ពើមចំពោះរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា។ ការវាយតម្លៃ ការសន្និដ្ឋានរបស់គាត់ [Human Rights Watch] គឺមិនផ្អែកលើស្ថានភាពជាក់ស្តែង ទិដ្ឋភាពសិទ្ធិមនុស្ស និងច្បាប់របស់កម្ពុជាឡើយ គឺផ្អែកលើមូលដ្ឋាននៃការសងសឹកតាមការគាំទ្រលើក្រុមដែលមាននិន្នាការប្រឆាំងជាដើម»៕