ស្រា ស ឬស្រាអង្ករជាផលិតផលខ្មែរតាំងពីបុរាណកាលដែលប្រជាជនចេះពីវិធី ផលិតតៗគ្នាពីមួយជំនាន់ទៅមួយជំនាន់រហូតដល់សព្វថ្ងៃនេះ។ បច្ចុប្បន្ន វិធីបិតស្រាសបែបបុរាណនេះនៅតែត្រូវបានអនុវត្ដ បើទោះបីជាអ្នកបិតស្រាមួយចំនួនបានងាកទៅរកវិធីសាស្ដ្រថ្មី [ដោយគ្រាន់តែដាក់មេកាច់បង្ហូរទឹក]ដែលមិនត្រូវការពេលវេលាយូរ និងចំណាយតិចក៏ដោយ។
អ្នកស្រី ថាន់ សុខា វ័យ៣០ឆ្នាំ ជាអ្នកបិតស្រាសដ៏ល្បីឈ្មោះម្នាក់ ក្នុងភូមិត្រពាំងអំពិល ឃុំត្រពាំងគង ស្រុកសំរោងទង ខេត្ដកំពង់ស្ពឺ អស់រយៈពេលជាង១៣ឆ្នាំមិនបារម្ភចំពោះការប្រកួតប្រជែងជាមួយ ស្រាសដែលផលិតដោយប្រើមេងាយៗនោះទេ ពីព្រោះអ្នកស្រីគិតថា អតិថិជនប្រាកដជាយល់ច្បាស់អំពីគុណភាពពិតរបស់ស្រាសដែលបិតតាម របៀបធម្មតាមិនខានឡើយ។
អ្នកស្រីបន្ដថា៖ «ការបិតស្រាស ឬស្រាអង្ករនេះយើងត្រូវភ្ញាក់តាំងពីព្រឹកព្រលឹមម៉ោង៣ទៀបភ្លឺ ដើម្បីដណ្ដាំបាយស្រាដែលបានដាក់ហាលចោលលើគ្រែរយៈពេលជាង៨ម៉ោង ហើយត្រូវដុតកម្ដៅរហូតទាល់តែអស់សារធាតុស្រា»។
អ្នកស្រី សុខា បានពន្យល់លម្អិតថា ដំបូងឡើយ គាត់ត្រូវត្រាំចុងអង្ករក្នុងទឹកទុកចោលរយៈពេល៣ថ្ងៃមុននឹងដាក់ ចូលឡដណ្ដាំបាយស្រា។ បន្ទាប់មក គាត់យកចុងអង្ករនោះមកដណ្ដាំក្នុងឆ្នាំងរៀបជាប់នឹងគប់ចង្ក្រាន ដែលគម្របច្នៃចេញជាមាត់បំពង់ចំនួន៤ភ្ជាប់ជាមួយទុយោ៤ផងដែរ ហើយទុយោទាំង៤នោះមានប្រវែងប្រហែល២ម៉ែត្រកន្លះទៅភ្ជាប់នឹងអាង ទឹកដែលសង់ពីកំណាត់លូស៊ីម៉ងត៍ចំនួន៤កង់។ ចំណែកឯនៅក្នុងអាងនោះមានទុយោជ័រចំនួន៤ទៀតតភ្ជាប់នឹងទុយោធំ មួយដែលតពីឆ្នាំងដណ្ដាំបាយស្រា ហើយគាត់ចាក់ទុយោទាំង៤ចេញពីក្រៅអាងទឹកដើម្បីធ្វើជាកន្លែង បង្ហូរស្រាចុងក្រោយ។
អ្នកស្រីបានបន្តពន្យល់ថា នៅពេលដណ្ដាំបាយស្រា គាត់ត្រូវដាក់ដំបែ៣មុខ ដូចជា ដំបែផ្អែម (មានរាងមូលពណ៌ស) ដំបែរូបឃ្លោក និងដំបែកូន មកដណ្ដាំជាមួយបាយ ពីព្រោះដំបែទាំងនោះជាកត្ដាលីករធ្វើឲ្យបាយក្លាយជាបាយស្រា។ នៅពេលដែលបាយនោះពុះរំហួតរបស់បាយស្រាបានក្លាយជាស្រាសដែល ត្រូវហួតឡើងមានទម្រង់ជាផ្សែងឆ្លងកាត់បំពង់តពីគម្របឆ្នាំងចូល ក្នុងទុយោអាងដែលផ្ទុកទឹកធម្មតាពេញដើម្បីបង្កករំហួតឲ្យក្លាយជា ទឹកហូរតាមទុយោខាងក្នុងអាងចេញមកក្រៅក្លាយជាស្រាសតែម្ដង។
អ្នកបិតស្រាសដ៏ល្បីប្រចាំភូមិរូបនេះ បានបន្ថែមថា៖ «ស្រាសដែលហូរចេញមុនគេ វាមានម៉ាស់ខ្លាំងអាចដុតឆេះដូចសាំងអ៊ីចឹង។ ប៉ុន្ដែនៅពេលយើងរក្សាវាទុកជាមួយស្រាសដែលហួតមកក្រោយ វាក៏ចុះខ្សោយជាតិអាកុលវិញ»។
ស្ដ្រីបិតស្រាតាមវិធីបុរាណ នេះ បានបង្ហើបប្រាប់ទៀតថា ដើម្បីវាស់សារធាតុអាកុលរបស់ស្រា គាត់តែងតែប្រើទែម៉ូម៉ែត្រដែលផលិតដោយដៃមានរាងទ្រវែងជាបំពង់ កែវតូចដែលមានក្រិតចំណាំចាប់ពីចំណុច ០អង្សាសេដល់ ១០០ អង្សាសេ និងមានបំពង់ជ័រទ្រវែងមួយទៀតសម្រាប់ត្រងស្រា ហើយគេដាក់ទែម៉ូម៉ែត្រនោះចូល។ ប្រសិនបើទែម៉ូម៉ែត្រអណ្ដែតត្រឹមចំណុចណា គាត់អាចសន្និដ្ឋានដឹងពីកម្រិតសារធាតុអាកុលនោះតែម្ដង។
អ្នកស្រី សុខា បានលើកឡើងថា៖ «ស្រារបស់ខ្ញុំខ្លាំងបំផុតត្រឹមកម្រិត៥៧អង្សាសេប៉ុណ្ណោះ តែធានាថា វាជាស្រាសដែលផលិតចេញពីចុងអង្ករផ្កាម្លិះសុទ្ធសាធ។ ការបិតស្រាសមិនត្រឹមតែជួយឲ្យខ្ញុំទទួលបានចំណូលភ្លាមៗប៉ុណ្ណោះ ទេ ប៉ុន្ដែខ្ញុំបានចំណេញសល់បាយមកធ្វើជាចំណីយ៉ាងល្អសម្រាប់ ចិញ្ចឹមជ្រូកទៀតផង»។
ជាទូទៅ គាត់ដណ្ដាំបាយចុងអង្ករផ្កាម្លិះម្ដង១០០គីឡូក្រាមដែលស្មើជាង ១៤ម៉ឺនរៀល ហើយយកវាទៅលាយជាមួយដំបែចំនួន៤គីឡូក្រាមដើម្បីផលិតបានស្រាស ក្នុងមួយថ្ងៃ១៨០លីត្រ ស្មើនឹង៦ប៊ីដុង (១ប៊ីដុងចំណុះ៣០លីត្រ) ដោយត្រូវប្រើរយៈពេលដុតកម្ដៅរហូតដល់៧ម៉ោង។ ជាលទ្ធផល ស្រាអង្ករមួយប៊ីដុងមានតម្លៃ៤៥០០០រៀលទៅ ៤៧០០០រៀល។ មិនតែប៉ុណ្ណោះ គាត់អាចប្រមូលផលពីការចិញ្ចឹមជ្រូក២ដងក្នុងមួយឆ្នាំដែលមាន ចំនួន៦០ក្បាលផងដែរ៕